Reporters zonder Grenzen werkt in een domein waarin publieke aandacht essentieel is, maar zelden makkelijk vast te houden. Campagnes ter verdediging van de persvrijheid moeten vaak complexe situaties zichtbaar maken, soms ver van het dagelijkse leven van het brede publiek. Voor de campagne FREE GLEIZES was de inzet duidelijk: Christophe Gleizes steunen, de Franse sportjournalist, en de oproep tot zijn vrijlating publiek uitdragen.
Christophe Gleizes is geen abstracte naam in de sportjournalistiek. Als medewerker van So Foot en Society maakte hij naam met reportages op het terrein, onder meer rond het Afrikaanse voetbal. Zijn werk bracht hem bij verhalen waarin sport vaak verder gaat dan de wedstrijd alleen: het parcours van spelers, sociale realiteit, volksclubs en de band tussen voetbal en streek.
Zijn reis naar Algerije paste in die reportagelogica. Hij werkte er onder meer rond Jeunesse Sportive de Kabylie, de historische club uit Tizi Ouzou, en rond het verhaal van Albert Ebossé, de Kameroense aanvaller die in 2014 overleed na een wedstrijd van JSK. Het is in die journalistieke context dat hij in Tizi Ouzou werd gearresteerd, waarna hij onder gerechtelijk toezicht werd geplaatst met een verbod om het Algerijnse grondgebied te verlaten.
Op 29 juni 2025 werd Christophe Gleizes in Algerije tot zeven jaar gevangenisstraf veroordeeld. De beschuldigingen gingen over “verheerlijking van terrorisme” en het “bezit van publicaties met propagandadoeleinden die het nationale belang schaden”, verbonden aan oude contacten met een voetbalverantwoordelijke in Tizi Ouzou die ook geassocieerd wordt met de Beweging voor de Zelfbeschikking van Kabylië, die de Algerijnse autoriteiten in 2021 als terroristische organisatie bestempelden. RSF betwist die veroordeling met klem en stelt zijn zaak voor als die van een journalist die opgesloten zit voor het uitoefenen van zijn beroep.
Dat verhaal geeft de sjaal haar volle betekenis. RSF stelde Christophe Gleizes voor als een sportjournalist die tot zeven jaar cel werd veroordeeld omdat hij informeerde. De campagne had dus een voorwerp nodig dat een eenvoudige, zichtbare en meteen herkenbare boodschap kon verspreiden.
De sjaal beantwoordde goed aan die functie. Ze kon gedragen, gefotografeerd en omhooggehouden worden, ze werd verkocht in de RSF-webshop en ze diende als verzamelteken. In de woorden van de campagne maakte ze het mogelijk om “de kleuren te tonen”, “de boodschap overal mee te dragen” en eraan te herinneren dat “de wedstrijd voor de persvrijheid nog niet gespeeld is”.
Hercules Merchandise kwam in beeld zodra die intentie duidelijk omlijnd was. De rol bestond er niet in een gewoon promotieartikel te maken, maar een mobilisatie-idee om te zetten in een geloofwaardige, leesbare geweven sjaal die geschikt is voor een publieke campagne.
Christophe Gleizes, een verhaal verbonden met voetbal en reportage
De kracht van de campagne FREE GLEIZES zit deels in het parcours van Christophe Gleizes. Zijn profiel maakte het gebruik van een supporterssjaal bijzonder logisch. Het ging er niet om een sportieve code op een zaak buiten de sport te plakken. De sport maakte al deel uit van het verhaal.
Als reporter gespecialiseerd in voetbal werkte Christophe Gleizes aan onderwerpen waarin het terrein even sterk telt als de uitslag. De clubs, de steden, de spelers en de supporters zijn vaak de ingang van zijn verhalen. In zijn geval is voetbal niet alleen een rubriek. Het is een manier om samenlevingen, menselijke parcours en lokale spanningen te vertellen.
Zijn werk in Algerije ging onder meer over JS Kabylie, de grote club uit Tizi Ouzou die sterk verbonden is met de Kabylische identiteit, en over Albert Ebossé, wiens dood in 2014 een gevoelig onderwerp blijft. Die context verklaart waarom de campagne voor zijn vrijlating snel weerklank vond in de wereld van het voetbal en de sportjournalistiek.
Na zijn veroordeling werd Christophe Gleizes in Algerije opgesloten, in Tizi Ouzou. Voor RSF bundelt zijn zaak een ruimere inzet: de verdediging van het recht om onderzoek te doen, bronnen te ontmoeten en als journalist te werken zonder dat dat werk gecriminaliseerd wordt.
De sjaal FREE GLEIZES verving die mobilisatie uiteraard niet. Ze gaf het publiek gewoon een zichtbare manier om eraan deel te nemen.
Een solidariteitscampagne gedragen door RSF
RSF is een internationale referentie in de verdediging van de persvrijheid. Het werk steunt op publieke campagnes, beleidswerk en concrete steun aan bedreigde of opgesloten journalisten. Met FREE GLEIZES kreeg die missie vorm in een campagne rond één specifieke zaak.
Het bijzondere aan deze mobilisatie was ook het profiel van Christophe Gleizes. Zijn werk als sportjournalist gaf de campagne een natuurlijke band met de sportwereld, zonder dat er een klassieke voetbaloperatie van gemaakt moest worden. De supporterssjaal maakte het mogelijk om een vertrouwde taal te gebruiken: de kleuren, de tribunes, de steun, de boodschap die samen gedragen wordt.
Die band met het voetbal was niet theoretisch. De mobilisatie rond Christophe Gleizes vond ook weerklank in de voetbalwereld, tot bij clubs en instellingen die publiek hun solidariteit uitspraken. In die context gaf een belangrijke datum in Lens de sjaal een heel concreet nut: beschikken over een zichtbaar voorwerp, klaar om gedragen of getoond te worden op het moment dat de campagne herkend moest worden.
Lens is geen neutrale stad wanneer het over volkse steun gaat. Racing Club de Lens wordt geassocieerd met een tribunecultuur die in Frankrijk erg herkenbaar is. Zonder de campagne FREE GLEIZES in een cluboperatie te veranderen, maakte die context het gebruik van een sjaal bijzonder leesbaar voor een publiek dat de codes van collectieve steun gewend is.
RSF gebruikte die codes niet om een club na te bootsen. Het doel was directer: de sympathisanten een voorwerp geven dat ze meteen begrijpen en zonder lange uitleg kunnen gebruiken. De sjaal kopen, dragen of tonen betekende deelnemen aan een publieke mobilisatie.
Die logica verklaart waarom de sjaal haar plaats had in de webshop van RSF. Ze werkte tegelijk als steunproduct, campagnevoorwerp en fondsendrager, met opbrengsten voor RSF en voor de campagne voor de vrijlating van Christophe Gleizes.
Waarom een supporterssjaal op maat het juiste formaat was
Een supporterssjaal op maat werkt goed wanneer een boodschap zichtbaar moet zijn. Ze geeft aanwezigheid aan een zin, aan kleuren en aan een zaak. Anders dan een button of een flyer kan ze op straat gedragen worden, voor zich uit gehouden, op een foto getoond of als campagnevoorwerp bijgehouden.
Voor RSF moest de sjaal meerdere rollen tegelijk vervullen. Ze moest de boodschap FREE GLEIZES dragen, de sportwereld aanspreken, toegankelijk blijven voor sympathisanten en dienen als solidair product dat online verkocht wordt. Het supportersformaat bracht die behoeften vanzelf samen.
Dat maakt sjaals op maat ook interessant buiten clubs en tribunes. Hun visuele taal is bekend, maar het gebruik kan veranderen. Een sjaal kan een ploeg steunen, een evenement markeren, een campagne begeleiden of een groep mensen gezamenlijke zichtbaarheid geven.
RSF vatte die bedoeling heel goed samen:
“Uit die mobilisatie ontstond een supporterssjaal: om de kleuren te tonen, de boodschap overal mee te dragen en eraan te herinneren dat de wedstrijd voor de persvrijheid nog niet gespeeld is.”
Wat organisaties uit deze campagne kunnen leren
De sjaal FREE GLEIZES toont dat een goed campagneproduct bij de context begint. RSF had een duidelijke zaak, een korte boodschap, een natuurlijke band met de sport via Christophe Gleizes en een gemeenschap van sympathisanten die klaarstond om de mobilisatie te verspreiden.
Het project herinnert er ook aan dat merchandising geen decoratie is. Goed gekozen geeft ze het publiek een manier om deel te nemen. Ze helpt een boodschap om uit de persberichten, de sociale media of de campagnepagina’s te breken en zichtbaar te worden in alledaagsere ruimtes.
In sportmerchandising zijn de doeltreffendste voorwerpen niet altijd de meest complexe. Het zijn vaak die welke meteen begrepen worden. De sjaal van RSF slaagde daarin omdat ze een bekend formaat koppelde aan een heldere boodschap.
Voor Hercules Merchandise toont dit project hoe een supporterssjaal op maat verder kan reiken dan het gewone kader van clubs en wedstrijddagen. In de juiste context kan hetzelfde formaat een campagnevoorwerp, een solidair product en een publiek teken van mobilisatie worden.
De sjaal hoefde niet alles te vertellen. Ze moest de boodschap duidelijk dragen, de sympathisanten een geloofwaardig voorwerp geven om te dragen en de campagne zichtbaarder maken. Voor FREE GLEIZES was dat precies haar rol.
Artikel geschreven door Gilles
Oprichter van Hercules Merchandise, specialist in sportmerchandising op maat voor clubs en organisaties.
